U Miljevini obilježeno 76 godina od golgote kraljeve vojske

Pomen-parastos za više hiljada pripadnika Jugoslovenske vojske u otadžbini, koje su nakon zvaničnog završetka Drugog svjetskog rata, u maju 1945. godine, ubili partizani bacajući ih u brojne jame, služen je danas kod jame Ponor u Miljevini u kojoj je život skončalo oko 2.000 vojnika.

Na prostoru od Zelengore do Foče prije 76 godina pobijena je kraljeva vojska iz Srbije u kojoj je bilo dosta tek regrutovanih golobradih mladića, koji nisu ni stigli da učestvuju u borbenim dejstvima, a koji su se predali partizanima nakon što im je, na lecima koji su bacani iz aviona, obećano da će biti amnestirani i pušteni kućama. 

Prema podacima tadašnjih vlasti, na prostoru od Zelengore do Drine na prevaru je zarobljeno i bez suđenja ubijeno oko 9.000 kraljevih vojnika iz Srbije, a procjene govore da je broj ubijenih pripadnika ovog antifašističkog pokreta mnogo veći.

Mještani Miljevine svjedoče da su mladi vojnici dovođeni do jame Ponor gdje su masovno i hladokrvno ubijani.

Milivoje Stanić, koji je tada bio osmogodišnji dječak, prisjeća se da su mu roditelji pričali kako su partizani mlade vojnike dovodili do jame Ponor u grupama po osam vezane u žicu.

„Ubili bi jednog i on bi u jamu povukao i ostale koji su sa njim bili vezani. Omladine je najviše stradalo, a tome se dugo nije smjelo pričati, krilo se“, kaže Milivoje.

Njegov komšija Milomir Stanković kaže da je u jamu Ponor, kako su mu pričali roditelji, bačeno najmanje oko 3.000 ljudi.

„Jama je prečnika 30 metara, a dubine oko 70 metara. Vojnici su bili sa područja Kragujevca, Knića, Gornjeg Milanovca, Kraljeva, Valjeva, Topole, a najviše iz Kragujevca. Niko o tome nije smio pričati, jedino bi se pominjalo malo na slavama, ali se klupko sada odmotalo“, kaže Stanković.

On je dodao da je jama Ponor zatrpana 1986. godine jalovištem iz obližnjeg rudnika mrkog uglja.

Mještani Miljevine srećni su što će u njihovom mjestu uskoro početi da se gradi crkva u pomen na stradalu vojsku Draže Mihailovića i u čiju kriptu će biti pohranjene kosti vojnika pronađene u Ponoru i drugim jamama od Zelengore do Drine.

„Mnogo nam je drago što će se konačno graditi crkva, koju je trebalo davno napraviti“, rekao je Stanković.

Srđan Stanković, predsjednik Predsjedništva Boračke organizacije Foča, koja već godinama na Vidovdan kod spomen-krsta na jami Ponor organizuje pomen-parastos, kaže da je prethodno u Crkvi Svetog Ilije u Miljevini služen pomen i borcima Miljevinskog bataljona Vojske Republike Srpske koji su poginuli u posljednjem ratu.

Iz Miljevine je u proteklom ratu poginulo 100 srpskih boraca i 27 srpskih civila.

Izvor: Radio Foča